Το Ταλέντο και το Κίνητρο στην Επαγγελματική Απασχόληση
Το υδρογόνο και το οξυγόνο είναι δύο διαφορετικά αέρια, που όταν όμως συνδυαστούν συνθέτουν το νερό. Νομίζω πως σε μία επαγγελματική ενασχόληση κάτι αντίστοιχο συμβαίνει με το κίνητρο και το ταλέντο. Κάθε ένα μπορεί να υφίσταται σε μία προσωπικότητα και να λειτουργεί ανεξάρτητα, αλλά μόνο όταν συνδυαστούν μεταξύ τους σε μία ενασχόληση, δημιουργείται κάτι το ιδιαίτερο… η μαγεία που υπάρχει στο ταλέντο κινήτρου.
Το ταλέντο δεν είναι τίποτε περισσότερο και τίποτα λιγότερο από αυτό που ένας επαγγελματίας κάνει καλά, επειδή το κατέχει. Αυτό συμβαίνει όταν ο κατάλληλος άνθρωπος είναι στην κατάλληλη θέση. Κίνητρο είναι εκείνο που αρέσει σε κάποιον να κάνει, ενώ ταλέντο είναι εκείνο που μπορεί να κάνει, κάτι που είναι μέσα στη φύση του. Φυσικά, παρόλο που κάποιος μπορεί εκ γενετής να είναι καλός σε κάτι, μπορεί να μην έχει «ενεργοποιήσει» αυτό το ταλέντο του.
Οι περισσότεροι άνθρωποι έχουν τέτοια ταλέντα, αλλά δυστυχώς δεν τα εκμεταλλεύονται. Φυσικά, υπάρχουν και εκείνα τα ταλέντα – δεξιότητες, που απολαμβάνουν να αξιοποιούν και όπου η ενασχόληση μας έρχεται αβίαστα και χωρίς να μας ζητηθεί. Είναι ο μοναδικός τρόπος έκφρασης μας και η διέξοδος μας για να περνάμε όμορφα. Δυστυχώς, είναι σπάνια υπόθεση η ενασχόλησή κάποιου να συνδυάζει τα ταλέντα κινήτρου… κοινώς να πληρώνεται για κάτι που έτσι και αλλιώς τον ευχαριστεί. Μόνο όταν κάποιος κάνει το κέφι του, το μεράκι, είναι σε θέση να διασκεδάζει και ταυτόχρονα να αμείβεται γι’ αυτό.
Η μειωμένη απόδοση ενός εργαζομένου μπορεί να μην οφείλεται απαραιτήτως στην έλλειψη προσόντων, αλλά στην έλλειψη κινητοποίησης ή στη δυσαρέσκειά του απέναντι σε κάποιες καταστάσεις. Οι ειδικοί στην Διαχείριση Ανθρώπινων πόρων μελετώντας την ψυχολογία και τις εργασιακές συμπεριφορές, έχουν τον σωστό τρόπος για τη διάγνωση των εκπαιδευτικών αναγκών και την αναγνώριση των επαγγελματικών δεξιοτήτων και ταλέντων των εργαζομένων. Έτσι, για την βελτίωση της εργασιακής συμπεριφοράς του εργαζόμενου, καλό θα ήταν να αποφεύγονται οι υψηλές προσδοκίες από τον ίδιο και να υπάρχει ρεαλισμός. Να λέει: «Μπορώ να κάνω αυτό, δεν είμαι και τόσο καλός στο άλλο αντικείμενο». Αυτό το σημειώνω, γιατί μου έχει συμβεί να μην απολαμβάνω μια απασχόλησή μου και συνεπώς, να αναγκάζομαι να χρησιμοποιώ περισσότερη ενέργεια -από κάποιον άλλο που είναι η ενασχόληση αυτή τον ευχαριστεί. Έτσι, το μόνο σίγουρο σ’ αυτή την περίπτωση είναι ότι κάποιος θα αναλώνεται , χωρίς να έχει τη διάθεση για κάτι άλλο στο τέλος της ημέρας. Στην περίπτωση αυτή, δεν είναι ότι δεν μπορεί να κάνει αυτό που του έχουν αναθέσει, αλλά ότι δεν τον ευχαριστεί και ζορίζεται για να αποδώσει τα μέγιστα σε κάτι που του μοιάζει ανούσιο και είναι αδιάφορο για τον ίδιο.
Πιστεύω ότι θα ήταν πολύ καλύτερα για τους εργαζόμενους, αν κανένα ταλέντο δεν συνδεόταν ποτέ με κίνητρα και χρηματισμό στην επαγγελματική του απασχόληση … παρά με την τέχνη και το πνεύμα μόνο! Τότε όλα θα ήταν τέλεια. Μόνο που στην πραγματικότητα κανείς και τίποτα δεν είναι τέλειο. Ελάχιστοι έως μηδαμινοί είναι οι τυχεροί που έχουν την ευλογία να παράγουν τέχνη ή «πνεύμα» και να αμείβονται γι’ αυτό.
Δυστυχώς, στην επαγγελματική απασχόληση το ισχυρότερο κίνητρο δεν μπορεί να είναι παρά μόνο το χρήμα. Η επαγγελματική επιτυχία εξαρτιέται σχεδόν αποκλειστικά από το οικονομικό κέρδος και γενικότερα από τον οποιοδήποτε παρελκόμενο παράγοντα που οδηγεί άμεσα και έμμεσα σε οικονομικό κέρδος. Αυτό βέβαια ενέχει αρκετά ποικίλης μορφής «κινδύνους», που μπορεί να προσβάλλουν ακόμη και μόνιμα την ποιότητα (παροχής υπηρεσιών, διακίνησης-προσφοράς προϊόντων, κ.λπ.) της όλης σχετικής διαδικασίας. Γι’ αυτό και νομολογούνται διαδικασίες για την προστασία του αποδέκτη, (επί το βαρβαρικότερον του «καταναλωτή», -όρου εξαιρετικά απεχθούς προσωπικά…). Ο συντελεστής κέρδους είναι τόσο πιο αποτελεσματικός, όσο το κέρδος είναι περισσότερο ανάλογο της παροχής έργου (από το έμψυχο δυναμικό) και αντίστροφα ανάλογος των αναγκαίων «μονάδων» που απαιτούνται για την παροχή υπηρεσιών. Αποφασιστικής σημασίας για την επίτευξη συντελεστών ικανών προς αυτό το ζητούμενο είναι ο συντελεστής αυτοματισμού. Ουσιαστικά θα ήταν βαθύτερα σωστό αν λέγαμε πως ταλέντο της σχετικής υφής θα οροθετούσαμε την ικανότητα και την πυκνότητα αποτελεσματικών επινοήσεων προς την επίτευξη υψηλότερης ποιότητας και παραγωγής, με τον υψηλότερο αυτοματισμό, στο μικρότερο δυνατό χρόνο, με τα λιγότερα έξοδα.
Η έννοια της «παραγωγής» ενέχει συντελεστές που σχετίζονται απευθείας με το αντικείμενο της παραγωγής. Μια βασική προϋπόθεση υψηλής ποιότητας παραγωγής είναι το κατά πόσο τα άτομα ενασχόλησης αισθάνονται ισχυρή διασύνδεση με το αντικείμενο της παραγωγής από την αρχή της σχετικής διαδικασίας ως το τέλος της. Μερικές επιχειρήσεις δρομολογούν τακτικές ενισχυτικές για αυτό, όπως π.χ., τη συμμετοχή των εργαζομένων στο ποσοστό κέρδους της εταιρίας - κάτι που ενέχει πολλές φορές οικονομικούς κινδύνους για την επιχείρηση, όταν το αντικείμενο παραγωγής είναι ευπρόσβλητο από παραγωγικούς κλυδωνισμούς.
Γενικά, το ταλέντο σχετίζεται κυρίως με την Τέχνη. Από εκεί και πέρα έχουμε να κάνουμε και με την Τέχνη κατά επίπεδα. Το ταλέντο σχετίζεται με την έμπνευση. Η Τέχνη έχει ανάγκη την έμπνευση. Όταν η Τέχνη και η έμπνευση σχετίζονται με την οικονομική ευμάρεια, υποβαθμίζεται Τέχνη και έμπνευση, επειδή το ισχυρότερο κίνητρο για αυτές τις δύο είναι η πνευματική, όχι η οικονομική απολαβή. Υπάρχουν επιχειρήσεις με πολύ ισχυρή διασύνδεση οικονομικής ευρωστίας – Τέχνης – έμπνευσης, (π.χ. η B&O), που προσφέρουν πάρα πολύ στον άνθρωπο, με τον τρόπο διασύνδεσης των παραγωγικών παραγόντων τους.
Πολύ καλή χρονιά σε όλους,
Amius ©


